- Kształtował go klimat polskości. Urodził się pod zaborem pruskim, ale rodzice przekazali mu, czym była Polska. Ojczyzna była mu bardzo droga, bronił jej, starał się o niepodległość - mówił o Janie Baczewskim, założycielu związku, abp senior Edmund Piszcz podczas Mszy św. w kościele Najświętszego Serca Pana Jezusa. W homilii przypomniał, że Baczewski żył w czasach, kiedy słowo „Polska” było traktowane jako wrogie, a każdy, kto ją kochał, był prześladowany. - Wiedział, że miłość nieraz kosztuje. Z miłością czasem przychodzi cierpienie - po to, by dojrzała, stała się pełną, wierną, zdolną do poświęceń. Możemy być dumni z ludzi z Warmii, którzy mimo że Polski nie było wówczas na mapie, mieli ją w swoim sercu. Właśnie takim człowiekiem był Jan Baczewski, on żył swoją ojczyzną - mówił abp Piszcz.

Po Mszy św. zebrani udali się na cmentarz komunalny, gdzie złożyli kwiaty na grobie Jana Baczewskiego. Dalsza część uroczystości odbyła się w Urzędzie Wojewódzkim, gdzie miała miejsce konferencja poświęcona 95. rocznicy utworzenia Związku Polaków w Niemczech oraz promocja książki dr. Jana Chłosty „Z Gryźlin do Berlina i polskiego Dębna. Nad biografią Jana Baczewskiego 1890-1958”.

Wojewoda Artur Chojecki podkreśla, że 5 prawd Polaków spod Znaku Rodła nadal obowiązuje. - To są tak uniwersalne prawdy, że zawsze będą aktualne i ważne. Musimy nie tylko sami o nich pamiętać, ale też przekazywać je młodemu pokoleniu - twierdzi wojewoda.

Prof. Stanisław Achremczyk, który mówił o narodzinach związku, zaznaczył z kolei, że nie byłoby tego ruchu, gdyby nie objawienia w Gietrzwałdzie. - Maryja objawiła się i przemówiła w języku polskim - to niebywale podziałało na wyobraźnię ludzi. Pojawili się przywódcy - Andrzej Samulowski, polska księgarnia, gazeta, polskie organizacje, pierwszy poseł wybrany z tej ziemi do parlamentu - wyliczał prof. Achremczyk.

- Pięć prawd Polaków spod Znaku Rodła, ogłoszonych 6 marca 1938 r. w Berlinie, nic nie straciło na swej aktualności. Przesłanie ma charakter uniwersalny. W dobie globalizmu, kiedy próbuje się wmówić narodom, że nie ma potrzeby dbać o własną tożsamość, tym bardziej jesteśmy zobowiązani do przekazania młodemu pokoleniu Polaków wartości patriotycznych, wiary naszych ojców i umiłowania Polski. Te wartości będą kształtowały przyszłe pokolenia Polaków odpowiedzialnych za dziedzictwo poprzednich pokoleń - przypomniał ks. Krzysztof Bielawny.

5 prawd Polaków spod Znaku Rodła:

• Jesteśmy Polakami.
• Wiara Ojców naszych jest wiarą naszych dzieci.
• Polak Polakowi bratem.
• Co dzień Polak Narodowi służy.
• Polska Matką naszą, nie wolno mówić o Matce źle.